Project omschrijving

Gezond en veilig sporten

Sportclubs worden regelmatig geconfronteerd met ongewenst gedrag. Denk bijvoorbeeld aan pesten, agressie en geweld, discriminatie en seksuele intimidatie en misbruik. Ook in onze bond en in jouw vereniging kan grensoverschrijdend gedrag plaatsvinden en dat heeft veel impact op de betrokkene(n), op je organisatie/vereniging én op het sportplezier van betrokkenen.
De Karate-do Bond Nederland wil (de leden van) onze verenigingen ondersteunen bij de preventie van grensoverschrijdend gedrag. Maar als het dan toch mis gaat, ook dan kan je bij de KBN terecht.

Grensoverschrijdend gedrag
Veilig Sportklimaat
Centrum Veilige Sport
VOG
Vertrouwenscontactpersoon

Wat is grensoverschrijdend gedrag (GOG)?

Grensoverschrijdend gedrag (GOG) in de sport is elke vorm van gedrag of toenadering, in verbale, non-verbale, digitale of fysieke zin, die:

  • door de persoon die het ondergaat als gedwongen en/of ongewenst wordt ervaren;
  • als doel of gevolg heeft de waardigheid van de persoon aan te tasten;
  • plaatsvindt onder omstandigheden die rechtstreeks verband houden met het beoefenen van de sport en waarin de spelregels of reglementen niet voorzien.

Van grensoverschrijdend gedrag is in het bijzonder sprake wanneer een bedreigende, vijandige, beledigende, vernederende, sociaal onveilige of kwetsende situatie wordt gecreëerd. De ervaring van de sporter is daarbij leidend. Dit wil zeggen: zodra een sporter zegt ongewenst gedrag te ervaren, dan moet je deze uiting serieus nemen.

Preventie grensoverschrijdend gedrag

Als bond vinden we het belangrijk aandacht te hebben voor het voorkomen van grensoverschrijdend gedrag. Zo hebben bijvoorbeeld de sportbonden en NOC*NSF gezamenlijk afspraken gemaakt over gedragsregels die gelden voor iedereen in de sport.

Daarnaast ondersteunen we, samen met het Centrum Veilige Sport Nederland van NOC*NSF, verenigingen bij het ontwikkelen van eigen preventiebeleid. Het Centrum Veilige Sport Nederland heeft een speciale tool ‘High 5!’ ontwikkeld voor sportbestuurders en vrijwilligers van sportverenigingen. Met het High 5! Stappenplan krijg je als vereniging op een laagdrempelige en eenvoudige manier inzicht in wat een vereniging kan doen om grensoverschrijdend gedrag te voorkomen. Doorloop de 5 stappen en optimaliseer het sportklimaat binnen jouw vereniging.

Veilig Sportklimaat

Kinderen willen plezier tijdens het sporten. En geen schreeuwende, ruziënde ouders langs de lijn. Verenigingen willen een prettig en veilig sportklimaat op de club. En ouders willen dat hun kind zich goed ontwikkelt en vrolijk opgroeit. Vanuit het actieplan ‘Naar een veiliger sportklimaat’ is de website www.sportplezier.nl gelanceerd. Hierop is veel informatie te vinden over sportplezier en zijn goede voorbeelden te zien in de vorm van artikelen en filmpjes.

Er zijn verschillende opleidingen, workshops en toolkits beschikbaar voor iedereen binnen een vereniging. Van bestuurder of coach tot scheidsrechter en trainer. Maar niet te vergeten: sporters en hun ouders. Informatie over de bijscholingen vanuit NOC*NSF en het Academie voor Sportkader (ASK) zijn te vinden op hun website.

Het allerbelangrijkste is Sportplezier. Daarom werken sportbonden, NOC*NSF en gemeenten in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) sinds 2019 aan het gezamenlijk nationaal sportakkoord.

Gezond en veilig sporten bij KBN
Centrum Veilige Sport

Centrum Veilige Sport

Het Vertrouwenspunt Sport is geherstructureerd tot het Centrum Veilige Sport. Het Centrum Veilige Sport is er voor:

  • Sporters
    Zij hebben recht op een positief en veilig sportklimaat.

  • Bestuurders en begeleiders
    Preventie op grensoverschrijdend gedrag zorgt ervoor dat iedereen veilig en met plezier kan sporten.

  • Vertrouwenscontactpersonen
    Die zijn het laagdrempelige aanspreekpunt voor de vereniging en/of sportbond.

  • Professionals
    Het Centrum Veilige Sport heeft een netwerk aan hulpverleners om haar heen.

Bij het Centrum Veilige Sport kunnen sporters, begeleiders en anderen terecht met vragen en meldingen van zaken die mogelijk in strijd zijn met de regels en die de integriteit van de sporter of de sport aantasten. Onderwerpen die onder andere aan bod komen zijn seksuele intimidatie en misbruik, matchfixing, doping, integriteit en discriminatie.

Borneman licht toe waar het initiatief tot het oprichten van een vertrouwenspunt vandaan komt. “Sporters spreken minder snel over hun zorgen, hun twijfels of het feit dat ze in de knel zitten. Dat is begrijpelijk, maar het kan de sportieve prestaties lelijk in de weg gaan staan en leiden tot het gevoel er helemaal alleen voor te staan. Thema’s als pesten, discriminatie en andere vormen van grensoverschrijdend gedrag zijn onderwerpen die vaak als ‘lastig’ worden ervaren. Ook vermoedens van doping of matchfixing zijn vaak moeilijk om over te praten. Wij vinden dat jammer. Jammer voor de sporter – hij of zij zit er immers mee – maar ook jammer voor de sport en sporters in het algemeen. Is het niet zo dat sport pas leuk is wanneer er op een eerlijke manier gesport wordt en iedereen tot zijn recht kan komen?”

Vertrouwelijk

De gesprekken zijn vertrouwelijk; de sporter, trainer, coach of het bestuurslid kan erop vertrouwen dat de inhoud niet naar buiten komt. Hoe dat werkt, legt de vertrouwenspersoon vooraf aan ieder contact uit. Ook wanneer ouders of vrienden van sporters zich zorgen maken over de gang van zaken kunnen ze contact zoeken met Vertrouwenspunt Sport. Borneman: “Omdat het soms niet mogelijk is om over een vraag of een beschuldiging te praten, is het ook mogelijk om een kwestie per mail aan te kaarten. Op onze site worden de mogelijkheden daartoe uitgelegd. Ook de mogelijkheid om anoniem een vraag te stellen of om een melding te doen, wordt op de site uitgelegd.”

Meer info: zie https://centrumveiligesport.nl/ of bel 0900 202 55 90.

VOG aanvragen

Een van de preventieve maatregelen die een vereniging kan nemen is het aanvragen van een VOG voor kaderleden/vrijwilligers. Een VOG staat ook wel bekend als een ‘bewijs van goed gedrag’, het gedrag uit het verleden van die persoon levert geen bezwaar op om bijvoorbeeld met minderjarigen en andere kwetsbare doelgroepen bij een sportvereniging te mogen werken. Het is verstandig iedere drie jaar een VOG opnieuw aan te vragen.

Het aanvragen van de VOG voor vrijwilligers is, mits wordt voldaan aan enkele voorwaarden, gratis. Sportclubs die voor hun vrijwilligers gratis VOG’s willen aanvragen, kunnen zich aanmelden op de website www.gratisVOG.nl.

Als een bestuur werk wil maken van sociale veiligheid, waarbij het aanvragen van de VOG een maatregel is, kan gebruik gemaakt worden van het volgende ondersteuningsaanbod van het Centrum Veilige Sport: een inspiratiesessie, een workshop of een verenigingstraject.
Lees meer over de VOG en de beschikbare ondersteuningstrajecten op: aanvragen verklaring omtrent gedrag.

Voor meer informatie over het aanvragen van een VOG kan worden gekeken op:

Verklaring omtrent gedrag

Bron: Screeningsautoriteit Justis – Ministerie van Justitie en Veiligheid

Verklaring omtrent gedrag

De vertrouwenscontactpersoon (VCP)

Als bond hebben wij een eigen vertrouwenscontactpersoon. Deze is bereikbaar voor iedereen binnen de sport met vragen en/of zorgen over mogelijk grensoverschrijdend gedrag. Een vertrouwenscontactpersoon luistert, denkt mee en kent het sport netwerk, maar is géén hulpverlener en doet niet zelf onderzoek bij incidenten. Kijk voor meer informatie over de VCP van de KBN en hoe je de VCP kan benaderen hier.

Ook als vereniging is het goed een eigen vertrouwenscontactpersoon aan te stellen, zodat ook jouw eigen leden een aanspreekpunt hebben binnen de vereniging, die tevens de cultuur en structuur van de club goed kent. Daarnaast is de VCP, zowel binnen bond als vereniging, belangrijk als sparringpartner van het bestuur en aanjager en borger van preventief beleid.

Laat de VCP van de vereniging ook de NOC*NSF opleiding voor VCP volgen, zodat de VCP weet wat zijn rol en verantwoordelijkheid is en de weg weet te vinden binnen het netwerk van de sport.

Meer informatie of vragen?

Neem direct contact op